banner_nomal-01.gif

Search

VÀI CẢM NHẬN VỀ MỘT GIA ĐÌNH TÀI TỬ Ở BÌNH PHƯỚC

Trong một lần đi tham gia sưu tầm, trao đổi hiện vật liên quan đến nghệ thuật đờn ca tài tử ở tỉnh Bình Phước, tôi có dịp tiếp xúc với một gia đình tài tử khá độc đáo ở Bình Phước. Ở đó, không chỉ có sự đam mê mà còn thể hiện niềm yêu thích sâu đậm đối với đờn ca tài tử Nam Bộ. Đó là gia đình bà Huỳnh Thị Đồng ở thôn Cây Da xã Phú Văn huyện Bù Gia Mập.

Ngô Hà 01.png

Ảnh: Phạm Thuỳ Linh cùng cháu ruột trình diễn taị liên hoan đờn ca tài tử lần thứ I tại Bạc Liêu.- (Sưu tầm: Bảo tàng tỉnh Bình Phước)

Theo lời kể của bà Huỳnh Thị Đồng, hai ông bà sinh ra ở Hậu Giang, khi chưa cưới nhau, cả ông Phạm Thành Thiên và bà đều có chung niềm đam mê tài tử. Để ca thật hay, đờn thật giỏi, khi còn nhỏ họ đều tìm đến những người thầy ở địa phương để học ca, học đàn. Khi hai ông bà cưới nhau, niềm đam mê đờn ca tài tử như được chấp cánh. Năm 1995, gia đình ông bà dời lên sống ở Bình Phước, dù cuộc sống gặp nhiều khó khăn nhưng ông bà không những không bỏ đờn ca tài tử mà ngược lại còn cố gắng dạy cho các con, các cháu học đờn ca tài tử. Năm 2006 là năm đánh dấu bước ngoặt phát triển của hoạt động đờn ca tài tử gia đình này, đó là việc bà xin thành lập câu lạc bộ đờn ca tài tử lấy tên là Đồng Thanh Quán và được địa phương chấp thuận. Lúc đầu câu lạc bộ chỉ có 8 thành viên, nhưng hiện nay đã phát triển thành 16 thành viên bao gồm các thành viên trong gia đình, bao gồm con trai, con gái, con dâu, cháu nội, cháu ngoại, nhỏ tuổi nhất chỉ mới sáu tuổi.

Do được sinh ra trong gia đình có nôi truyền thống về đờn ca tài tử, có lòng đam mê như đã thấm vào máu thịt lại được ông bà truyền dạy chu đáo, các cháu nhỏ đều có kỹ thuật ca tài tử hết sức điêu luyện, có trình độ đàn rất tốt. Mặc dù còn nhỏ tuổi nhưng tính tự giác khá cao, các cháu chủ động tự tập luyện những lúc rảnh rỗi, không đợi người lớn nhắc nhở. Do đó, các cháu nhỏ trong câu lạc bộ cháu nào cũng biết ca thuộc đầy đủ 20 bài bản tổ, các bài bản ngắn, tân cổ giao duyên, cải lương… Bên cạnh đó, nhờ sự giúp sức của chính quyền địa phương, trong gia đình có Phạm Thùy Linh là người được đưa đi đào tạo ca diễn tại Đoàn Nghệ thuật cải lương Trần Hữu Trang. Với sự nỗ lực của các thành viên Câu lạc bộ, cho đến nay, gia đình tham gia nhiều cuộc thi trong và ngoài tỉnh và đều đoạt giải cao.

Điều đặc biệt của Câu lạc bộ là những ứng dụng, vận dụng và cải tiến nghệ thuật đờn ca tài tử. Cải tiến trước tiên là việc đồng ca các bài bản tổ trong quá trình trình diễn. Truyền thống đờn ca tài tử khi trình diễn các bài bản tổ là đơn ca hoặc song ca. Tuy nhiên, ở Câu lạc bộ, các con cháu của bà phát triển thêm hình thức đồng ca khi trình diễn một số bài bản tổ. Việc này cho đến nay chưa có tiền lệ, chưa ai trình diễn và chưa có nghiên cứu đánh giá những mặt tích cực hạn chế, sự phù hợp hay không, nhưng khi xem trình diễn chúng ta có thể thấy nét mới của loại hình nghệ thuật này. Một vận dụng rất hay mà theo tác giả thì hiện nay ở Bình Phước ít có nghệ nhân trình diễn được, đó là hát “bắt”. Theo truyền thống xưa kia, đờn ca tài tử mang tính ngẫu hứng, sáng tác lời ca theo kiểu ứng đối tự nhiên dựa trên cung bậc của các bài bản tổ, được nghệ nhân thể hiện ngay trong các câu chuyện trao đổi với nhau chứ không có người sáng tác bài bản sẵn để nghệ sĩ trình diễn như hiện nay. Riêng ở Câu lạc bộ Đồng Thanh Quán, bà Huỳnh Thị Đồng thực hiện được điều này. Trong quá trình trao đổi, nói chuyện với chúng tôi, hoặc trình diễn giao lưu với những thành viên của câu lạc bộ khác, bà thường dùng lời ca được ứng tác tại chỗ thay lời nói để thể hiện. Không ít người chứng kiến đều cảm thấy bất ngờ, thán phục.

Với lòng đam mê được truyền cho nhiều thế hệ, với sự nỗ lực đóng góp không ngừng, tôi tin câu lạc bộ đờn ca tài tử Đồng Thanh Quán sẽ còn phát triển hơn nữa, còn tiếp tục vươn xa và có những đóng góp to lớn cho nghệ thuật đờn ca tài tử ở Bình Phước./.

Tác giả: Ngô Hà

Lượt xem: 1283

  • File đính kèm:

Bookmark and Share

Bình luận

chỉ mục.jpg

       Bảo tàng tỉnh Bình Phước

Đường Hồ Xuân Hương, phường Tân Phú ,
thành phố Đồng Xoài, tỉnh Bình Phước

Email: baotangbinhphuoc@gmail.com
Điện thoại: 0271 6502 333 - 0271 3870 690

Giờ mở cửa
từ 8h-17h từ thứ Hai đến Chủ nhật
(Cả ngày Lễ và Tết)

>>> Đường tới Bảo tàng

TÌM-HIỂU-90-NĂM-LỊCH-SỬ-ĐẢNG-1.gif

HCM1.gif

Hệ thống mail công vụ 01.gif

v-office.gif

LIÊN KẾT WEBSITE

Liên kết website ngành

Liên kết website trong tỉnh

Các Tạp chí văn hóa

THỐNG KÊ TRUY CẬP

Đang online: 18

Hôm nay: 220

Lượt truy cập: 299.947